Phẫu thuật tật khúc xạ (Mổ cận)
Tiểu phẫu – Thủ thuậtBệnh lác (lé mắt) là tình trạng hai mắt không nhìn về cùng một hướng, một mắt có thể lệch vào trong, ra ngoài, lên trên hoặc xuống dưới so với mắt còn lại. Ở trẻ em, lác không chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ mà còn có thể gây nhược thị, làm giảm khả năng phối hợp thị giác hai mắt và ảnh hưởng đến nhận biết không gian – độ sâu.
Theo các chuyên gia nhãn khoa tại Bệnh viện Mắt Bình Tâm, việc phát hiện và điều trị sớm lác ở trẻ nhỏ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, giúp ngăn ngừa các biến chứng nặng và phục hồi chức năng thị giác hai mắt.
1. Lác (lé) có nguy hiểm không?
Lác không chỉ là vấn đề thẩm mỹ. Nếu không được điều trị kịp thời, trẻ bị lé có thể mất thị giác hai mắt, gây nhược thị vĩnh viễn ở mắt lệch. Khi trưởng thành, điều này khiến trẻ khó làm các công việc cần thị giác lập thể như lái xe, vận hành máy móc, phi công hoặc kỹ thuật viên.
Theo TS.BS Nguyễn Hữu Dũng, chuyên gia phẫu thuật lác tại Bệnh viện Mắt Bình Tâm, lé không nguy hiểm đến tính mạng nhưng lại ảnh hưởng lâu dài đến chức năng và chất lượng cuộc sống, vì vậy cần được khám và điều trị sớm tại cơ sở chuyên khoa mắt.
2. Nguyên nhân gây lác ở trẻ em là gì?
Lác có thể xuất hiện do nhiều nguyên nhân:
– Bẩm sinh: có từ nhỏ, thường thấy ngay trong năm đầu đời.
– Tật khúc xạ: cận thị, viễn thị hoặc loạn thị không được điều chỉnh đúng.
– Tổn thương thần kinh điều khiển vận nhãn.
– Bệnh lý toàn thân: như bại não, hội chứng Down, hoặc các chấn thương mắt.
Ở người lớn, lé còn có thể xuất hiện sau đột quỵ, chấn thương sọ não, hoặc biến chứng tiểu đường, gây tổn thương dây thần kinh điều khiển vận động nhãn cầu.
3. Khi nào nên đưa trẻ đi khám lé?
Cha mẹ nên đưa trẻ đi khám ngay khi phát hiện mắt con nhìn lệch hoặc khi trẻ có các biểu hiện như:
– Nghiêng đầu, nhắm một mắt khi nhìn.
– Hay nheo mắt hoặc dụi mắt.
– Than mỏi mắt, chóng mặt, khó tập trung khi đọc sách.
Bác sĩ khuyến cáo nên khám mắt định kỳ cho trẻ từ 6 tháng tuổi, đặc biệt nếu trong gia đình có người bị lé, cận, hoặc nhược thị.
4. Lác có tự khỏi không?
Câu trả lời là KHÔNG.
Bệnh lác không thể tự hết mà cần được điều trị bằng các phương pháp phù hợp với nguyên nhân và độ tuổi, bao gồm:
– Đeo kính điều chỉnh tật khúc xạ.
– Tập luyện phục hồi chức năng thị giác hai mắt.
– Phẫu thuật chỉnh cơ vận nhãn nếu mắt lệch nhiều hoặc không thể kiểm soát.
Việc trì hoãn điều trị khiến não “làm quen” với tình trạng lệch trục nhìn, gây nhược thị không hồi phục.
5. Độ tuổi nào có thể phẫu thuật lác?
Theo TS.BS Nguyễn Hữu Dũng, phẫu thuật lác có thể được thực hiện từ khi trẻ 2 tuổi trở lên, tùy tình trạng cụ thể. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả tốt nhất, nên phẫu thuật khi đã ổn định tật khúc xạ và loại trừ các nguyên nhân thần kinh hoặc bệnh lý toàn thân. Ở người lớn, phẫu thuật vẫn có thể cải thiện thẩm mỹ rõ rệt và giảm song thị (nhìn đôi), dù khả năng phục hồi thị giác hai mắt không còn cao như trẻ em.
6. Phẫu thuật lác có an toàn không?
Phẫu thuật lác là thủ thuật an toàn, thời gian mổ khoảng 30–60 phút, thực hiện dưới gây mê hoặc gây tê tùy độ tuổi. Bác sĩ sẽ điều chỉnh vị trí cơ vận nhãn để hai mắt trở lại song song. Sau phẫu thuật, bệnh nhân có thể ra về trong ngày hoặc nằm viện ngắn (1–2 ngày) để theo dõi.
Tại Bệnh viện Mắt Bình Tâm, toàn bộ quy trình được thực hiện trong phòng mổ vô khuẩn hiện đại, giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ viêm nhiễm và biến chứng.
7. Sau phẫu thuật lé có tái phát không?
Khả năng tái phát phụ thuộc vào mức độ lệch, cơ địa và việc tuân thủ tập luyện sau mổ. Theo thống kê, khoảng 10–20% trường hợp có thể tái lệch nhẹ sau một thời gian. Bác sĩ sẽ theo dõi định kỳ và hướng dẫn bệnh nhân tập phục hồi chức năng thị giác hai mắt để duy trì kết quả lâu dài.
8. Phẫu thuật có đau không? Có phải cắt chỉ không?
Bệnh nhân không cảm thấy đau trong quá trình mổ do đã được gây mê hoặc gây tê. Sau phẫu thuật, có thể hơi cộm nhẹ trong vài ngày đầu. Hiện nay, chỉ khâu tự tiêu được sử dụng phổ biến, nên không cần cắt chỉ. Thời gian hồi phục nhanh, sau khoảng 5–7 ngày có thể sinh hoạt bình thường.
9. Nên điều trị lé ở đâu?
Lác (lé) là bệnh lý chuyên sâu, đòi hỏi bác sĩ có kinh nghiệm trong phẫu thuật vận nhãn.
Bệnh viện Mắt Bình Tâm hiện là một trong những cơ sở uy tín tại Việt Nam với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa lé, được đào tạo bài bản và hệ thống thiết bị hiện đại – giúp chẩn đoán chính xác nguyên nhân, đo độ lệch và lập kế hoạch phẫu thuật tối ưu cho từng trường hợp.
Bệnh viện còn phối hợp cùng các chuyên gia hàng đầu như TS.BS Nguyễn Hữu Dũng, đem đến quy trình khám – điều trị – phẫu thuật lé chuẩn quốc tế, đảm bảo an toàn và hiệu quả thẩm mỹ cao.
Kết luận
Lác (lé) là bệnh lý có thể điều trị hiệu quả nếu phát hiện sớm và can thiệp đúng cách. Cha mẹ không nên chủ quan hoặc tự chờ “mắt con tự thẳng lại”, vì điều đó có thể khiến trẻ mất đi cơ hội phục hồi thị giác hai mắt. Nếu bạn hoặc người thân có dấu hiệu lé mắt, nhìn đôi, hoặc thị lực giảm không rõ nguyên nhân, hãy đến Bệnh viện Mắt Bình Tâm để được bác sĩ chuyên khoa tư vấn và điều trị kịp thời.
đăng ký khám